Κυριακή 8 Οκτωβρίου 2023

Ένας επίπονος Οκτώβρης... (και μια ζωή που άλλαξε όταν ωρίμασε ο χρόνος...)

Η βραβευμένη "Επιστροφή" μου...

Οκτώβριος ήταν, αρχές του μήνα στις 3, μου το θύμισε το facebook, όταν με ενημέρωσαν από την ΕΦΕ πως κέρδισα το χάλκινο μετάλλιο στον Πανελλήνιο διαγωνισμό φωτογραφίας του 2013.

Πέταξα στα σύννεφα, χρόνια είχα να νοιώσω τόσο αμήχανη χαρά, τόσο δική μου, να μην έχω τί να την κάνω, να μην βρίσκω με ποιον να την πρωτομοιραστώ!

Θυμάμαι μόλις καταλάγιασε λίγο η χαρά, ανέβασα τα «νέα» στο facebook, δεκάδες άρχισαν να πέφτουν τα likes και οι ευχές, φούσκωνα εγώ σαν το παγώνι όλο και περισσότερο, χαμόγελο ασταμάτητο, είχε πονέσει κάθε μυς του προσώπου μου από τις γκριμάτσες περηφάνιας!
Άρχισα να κάνω σχέδια, ήθελα να ανέβω στην Αθήνα να παραλάβω το μετάλλιο, ένοιωθα κάθε σταγόνα υπερηφάνειας και κάθε ψήγμα τιμής, τόσο που ήθελα να εκμεταλλευτώ κάθε τι μου θύμιζε πόσο σπουδαίος ένοιωθα!
Μέχρι που….
Η χαρά δεν κράτησε πολύ…
Στην πραγματικότητα κράτησε λιγότερο από ελάχιστα.
Μέχρι το μεσημέρι το όνειρο είχε γίνει εφιάλτης και η χαρά απελπισία.
Το μοντέλο της φωτογραφίας μου δεν συμμερίστηκε τον ενθουσιασμό μου, μου ζήτησε να κατεβάσω τη φωτογραφία από τα social media, αλλοπαρμένος τη μέρα της φωτογράφισης εγώ, πού μυαλό να ζητήσω έγγραφη συναίνεση, φίλη ήταν, δεν σκέφτηκα ποτέ ότι θα βρισκόμουν αντιμέτωπος με τέτοιο ζήτημα.
Αν και το πρόσωπό της δεν φαινόταν και θα μπορούσα απλά να προσπεράσω την επιθυμία της, δεν το θεώρησα ηθικό και λίγο πριν το απόγευμα, η φωτογραφία έπαψε να είναι σε κοινή θέα, το ζήτημα έκλεισε, η χαρά πάγωσε….
Η στεναχώρια με κατέβαλε, έπεσα σε κατάθλιψη… Εκείνη την εποχή ό,τι αφορούσε την ενασχόλησή μου με τη φωτογραφία με χαλάρωνε από τα καθημερινά προβλήματα, μου έδινε τις ανάσες που είχα ανάγκη, μου έδινε δύναμη.
Με κρατούσε κατά κάποιο τρόπο ζωντανό.
Έκανα αυτό που γνώριζα να κάνω καλύτερα: κλείστηκα στον εαυτό μου και προσπάθησα να το ξεπεράσω.
Πέρασαν μέρες, δεν μπορούσα να βρω παρηγοριά από πουθενά, το περνούσα μόνος, υπήρχαν δεκάδες άλλα προβλήματα στην καθημερινότητά μου και όλα μαζί με είχαν καταβάλει. Άρχισε να αντιδρά θυμάμαι το κορμί μου, παρουσίασα μια δερματολογική πάθηση, το σώμα μου γέμισε έλκη και κοκκινίλες, είχα βασανιστική φαγούρα χωρίς οι δερματολόγοι να μπορούν να προσδιορίσουν τον λόγο και, σαν να μην έφταναν όλα αυτά, περνούσα καθημερινά μια ταλαιπωρία στη δουλειά καθώς, χωρίς να πονάει η μέση μου ή να έχω άλλες ενοχλήσεις, δεν μπορούσα να σταθώ για ώρα όρθιος ούτε να σηκώσω υποψία βάρους.
Μια ειδική ρευματολόγος που επισκέφθηκα μου είπε ότι έχω ένα ρευματολογικής φύσης αυτοάνοσο που θα έπρεπε να προσδιοριστεί με κάποιο τρόπο, μου έδωσε βαριά φαρμακευτική αγωγή που σε λίγες μέρες αποκατέστησε την κινητικότητα μου, αλλά μου διέλυσε τη διάθεση για ζωή καθώς και το έτσι κι αλλιώς ευαίσθητο στομάχι μου.
Κοιτάζω πίσω και σκέφτομαι, πόσο μικροί και άμυαλοι είμαστε τελικά οι άνθρωποι;
Πόσο μικρόνοοι και βολεμένοι στο απλό, το προφανές, το μη σύνθετο που μπορεί να λυθεί, όχι με σκέψη και εσωτερική δουλειά αλλά με ένα χάπι, ένα σιρόπι, ένα σκεύασμα τελοσπάντων που το χαρτί που περιγράφει τις ενδείξεις του, ταιριάζει με τα συμπτώματά μας είμαστε ώστε, θεωρούμε ότι με μια επίσκεψη σε ειδικό, όλα θα φτιάξουν με μια συνταγή του;

Κοιτάζω πίσω λοιπόν και βλέπω δέκα χρόνια μετά πως όλα όσα είχα εκείνη την περίοδο ήταν ξεκάθαρα ψυχοσωματικά συμπτώματα. Ήταν η ψυχή που μέσα από το σώμα μου προσπαθούσε να μου πει «ΔΕΝ ΠΑΕΙ ΑΛΛΟ ΦΙΛΑΡΑΚΙ!»
Ήταν ο εαυτός μου που δεν με άντεχε άλλο, το σώμα μου που αντιδρούσε στον τρόπο που του συμπεριφερόμουν, η ζωή μου η ίδια που δεν άντεχε να με βλέπει να τη χαραμίζω, να την αφήνω να χάνεται, να εξαφανίζεται στον αέρα με ένα Μάριο απλό παρατηρητή στην αίθουσα αναμονής του τέλους.
Όχι, δεν συνέβησαν όλα μαγικά, η αλλαγή δεν έρχεται από τη μία στιγμή στην άλλη.
Δεν πατάς ένα κουμπί όταν δεις την οθόνη ενός laptop με ξεχασμένα μηνύματα στο GMAIL που σε στέλνουν στην κόλαση μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα.
Δεν αλλάζεις όταν την επόμενη μέρα γράφεσαι στο γυμναστήριο προσπαθώντας να πάρεις απόφαση ότι θα πρέπει επιτέλους να ΠΟΝΕΣΕΙΣ για να χάσεις τα 40+ κιλά που σε κρατάνε κολλημένο στο έδαφος.
Δεν αλλάζεις όταν φύγεις προδομένος, κυνηγημένος από το σπίτι που έζησες τη μισή σου ζωή.
Δεν αλλάζεις χωρίζοντας.
Δεν αλλάζεις καν όταν τα πετύχεις όλα αυτά.
Αλλάζεις όταν πάρεις την ΑΠΟΦΑΣΗ να γίνεις η καλύτερη εκδοχή του εαυτού σου.
Αυτή είναι η ουσιαστικότερη επιλογή που θα κάνεις στη ζωή σου.
Αυτή είναι η μοναδική επιλογή που θα σε πονέσει, αλλά θα σε κρατήσει ζωντανό φιλαράκι μου.
Πάρε την απόφαση.
Εγώ την πήρα κάποια στιγμή εκείνο τον Οκτώβρη του 2013, όταν δεν είχα πλέον καμία επιλογή διαθέσιμη πέρα από το να ζήσω ή να πεθάνω.
Κι επέλεξα να ζήσω και να πατήσω στα πόδια μου με κάθε τίμημα που πλήρωσα και πληρώνω κάθε μέρα μέχρι και σήμερα.

Αυτός ήταν ο Οκτώβρης που με άλλαξε και θα τον ευγνωμονώ για πάντα.

Επέλεξε τον δικό σου μήνα.



Παρασκευή 6 Οκτωβρίου 2023

Τα παιδιά μου! (μια ενότητα στο ΚΕΘΕΑ Αριάδνη...)

 


Δεν θυμάμαι πώς ξεκίνησε.
Μάλλον, θυμάμαι, ας μην λέω μισές αλήθειες.
Είναι καιρός τώρα που πιστεύω ότι είμαι καλός στο να βοηθάω τους ανθρώπους, βαθιά μέσα μου νοιώθω ότι κατά κάποιο τρόπο έχω ταλέντο σ' αυτό.
Ξέρω να ακούω, μπορώ να νοιώθω, καταφέρνω να μιλάω στην καρδιά εκείνων που έχουν ανάγκη να ακούσουν, να βοηθηθούν, των ανθρώπων που θέλουν ένα απλωμένο χέρι να αγγίξει το δικό τους και μια ανοικτή ψυχή να υποδεχτεί την ψυχή τους.
Κάπως έτσι μπήκε το ΚΕΘΕΑ ΑΡΙΑΔΝΗ στη ζωή μου. Ξεκίνησε σαν επιθυμία προσφοράς και φορά με τη φορά έκανε ρίζες, άνθισε, γιγαντώθηκε μέσα μου και γύρω μου μέχρι που έφτασε η περασμένη Τρίτη, 26 Σεπτεμβρίου ήταν, που κατά τη διάρκεια του εβδομαδιαίου σεμιναρίου μου στα παιδιά της κοινότητας, συνέβη ένα θαύμα...

Κοιτούσαμε με τα μέλη τις φωτογραφίες που πρότεινα να τυπωθούν για τη έκθεση του τμήματος, όταν μια κοπέλα από την ομάδα, χαμήλωσε το βλέμμα βλέποντας τη φωτογραφία της ανάμεσα σε άλλες. Είναι ένα ντροπαλό κορίτσι που μετράει τα λόγια του λέξη προς λέξη, εμπιστεύεται δύσκολα και είναι φανερό από την πρώτη μέρα που τη γνώρισα ότι αισθανόταν "περίεργα" με την παρουσία μου.
Το βλέμμα της παρέμενε χαμηλά όταν ζήτησα από τα υπόλοιπα παιδιά της ομάδας να σχολιάσουν τη φωτογραφία στην οποία, εκτός από το κορίτσι, φαινόταν και ένας νεαρός καθώς και μία από τις καθηγήτριες της κοινότητας που εκείνη τη στιγμή τον εξέταζε προφορικά.
Η διάσταση που πήρε η συζήτηση γύρω από την φωτογραφία, ήταν κάτι που δεν περίμενα ποτέ.
Όσοι βρίσκονταν στην αίθουσα συμμετείχαν, το πλαίσιο ήταν ξεκάθαρα γύρω από αυτό που συνέβαινε, ακούστηκαν απόψεις που έδωσαν σε ένα φαινομενικά απλό κλικ ένα μέγεθος πέρα από κάθε όριο, από κάθε σκέψη όσο θετική κι αν είχε περάσει από το μυαλό μου.
Η φωτογραφία έγινε τέχνη, η τέχνη ψυχοθεραπεία και η συζήτησή μας το κλειδί που ξεκλείδωσε την ψυχή ενός κοριτσιού που λίγες στιγμές πριν μετρούσε τα βλέμματα και τις λέξεις της, ίσως από συστολή, ίσως από ντροπή, δεν έχει σημασία αφού ήταν μια για πάντα παρελθόν!

Την Τετάρτη 4/10 εκτέθηκαν κάποιες από τις φωτογραφίες που τράβηξαν τα μέλη της κοινότητας που συμμετείχαν στο μάθημα.
Ήταν όλοι εκεί. Όλα τα παιδιά μου.
Όλοι τους ήρθαν και μου μίλησαν λες και γνωριζόμαστε χρόνια.
Όλοι με αγκάλιασαν αισθαντικά όπως κάνουν με τα μέλη της κοινότητας με τους αδερφούς τους!
Όλοι τους.
Ακόμα και το ντροπαλό κορίτσι της φωτογραφίας....

Πόσο μεγαλύτερη ανταμοιβή να ζητήσω για κάτι ελάχιστο που μου έδωσε η ζωή την ευκαιρία να προσφέρω;
Νοιώθω τόσο τυχερός, νοιώθω τόσο υπερήφανος για αυτά τα παιδιά.

Τα παιδιά μου...

Τετάρτη 23 Αυγούστου 2023

Το παζλ (Κομμάτια ζωής...)



Πριν το πρώτο μας κλάμα, ξεκινάει το μεγάλο παζλ της ζωής.
Μάνα και πατέρας στην αρχή, δημιουργία, ερχόμαστε στον κόσμο, ενώνονται τα πρώτα κομμάτια με τα αδέρφια, τους παππούδες και τις γιαγιάδες, τους ανθρώπους που μεγαλώνουμε μαζί, που μοιραζόμαστε το σπίτι, το τραπέζι, τις μέρες μας
Μεγαλώνουμε. Βγαίνουμε για παιχνίδι στις γειτονιές, φίλοι και σκιρτήματα παιδικά, σχολείο, δάσκαλοι και συμμαθητές, μεγαλώνει το κάδρο, πληθαίνουν τα κομμάτια, ομορφαίνει η εικόνα, ταξίδια και διακοπές, κι άλλοι φίλοι κι έρωτες και άνθρωποι αγαπημένοι, ενίοτε περαστικοί, παίρνουν θέση στο παζλ
Κι έρχεται για κάποιους η ευλογημένη στιγμή, εκείνη που σου όλοι προσδοκούμε αλλά κανείς μας δεν περιμένει ότι θα την συναντήσει μέχρι να την δει μπροστά του, η στιγμή που καταλαβαίνεις πως από τα κομμάτια του παζλ το σημαντικότερο είναι αυτό που λείπει…
Αυτό που αν δεν υπάρχει στο κάδρο, το παζλ δεν θα συμπληρωθεί ποτέ.
Είναι το κομμάτι που απεγνωσμένα έψαχνες στο κουτί μήπως και είχε ξεμείνει όμως δεν ήταν πουθενά, δεν το έχασες γιατί απλά ποτέ δεν το είχες, δεν το είχες καθώς δεν ήξερες ότι υπάρχει, ότι είναι εκεί, ότι σε περιμένει να το βάλεις στο κάδρο σου για να ολοκληρωθεί το μεγάλο παζλ της ζωής.
Αυτό το κομμάτι που λείπει ήταν από την αρχή το σημαντικότερο.
Χωρίς αυτό η ζωη σου δεν θα είναι ποτέ ολόκληρη
Χωρίς αυτό, μάταιη θα ηταν η ζωή…

Πέμπτη 1 Ιουνίου 2023

Η βύθιση του Ταναΐς και η μοίρα των Εβραίων της Κρήτης.

 Αν και δεν το συνηθίζω, αναδημοσιεύω ένα κείμενο του πολύ καλού μου φίλου συλλέκτη και εξαιρετικού ιστοριοδίφη Νίκου Φουκαράκη, συνταξιούχου αξιωματικού της Αστυνομίας από το Αβρακόντε του Οροπεδίου Λασιθίου, που αναφέρεται μεταξύ άλλων στο τραγικό τέλος των Εβραίων της Κρήτης που χάθηκαν στο τελευταίο ταξίδι του πλοίου Ταναΐς μαζί με έλληνες πατριώτες και ιταλούς αντιφασίστες που προορίζονταν για στρατόπεδα συγκέντρωσης της Γερμανίας.
Δυστυχώς η πληροφόρηση που έχουμε για το γεγονός της βύθισης του πλοίου και τα συνεπακόλουθά της είναι μηδαμινή, προσωπικά έμαθα για το ζήτημα αυτό από το εξαιρετικό βιβλίο του Νίκου Ψιλάκη "Και οι θάλασσες σωπαίνουν".

Ευχαριστώ πολύ τον Νίκο Φουκαράκη για την ευγενική παραχώρηση του κειμένου του.
Είναι από τις πτυχές της ιστορίας μας που γνωρίζουμε ελάχιστα και οφείλουμε να την κάνουμε γνωστή με κάθε πόρο.

Το μοιραίο "Ταναΐς"

"....Μια βδομάδα τρόμου και θανάτου στο Ηράκλειο και το τραγικό τέλος 398 Εβραίων της Κρήτης, 118 Ιταλών στρατιωτών και 71 Κρητικών αιχμαλώτων 

Τις νυκτερινές ώρες  31 Μαϊου προς 1 Ιουνίου του 1944 μια μεγάλη Γερμανική νηοπομπή ξεκινά από το λιμάνι του Πειραιά με προορισμό το λιμάνι του Ηρακλείου.
Η νηοπομπή αυτή αποτελείται από 12 πλοία στο σύνολο, από 3 μεταγωγικά πλοία  (με τρόφιμα και άλλα είδη ανάγκης για προμήθειες των στρατευμάτων τους στην Κρήτη ) τα  οποία συνοδεύουν για ασφάλεια  9   πολεμικά αντιτορπιλικά και τορπιλοβόλα τα εξής ΤΑ 14, ΤΑ 16,  ΤΑ 17  ,ΤΑ 19 ,UJ 2101 ,  UJ 2105,  UJ 2110, R 34, R 211 το Gertrud,  το Sabine και το Tanais.  
Την νηοπομπή συνόδευαν επίσης 7  Γερμανικά μαχητικά αεροσκάφη 6 JU -88 και 1  Αr 196.
Την πληροφορία για την σκοπούμενη αυτή νηοπομπή  την γνώριζε  από πριν η  συμμαχική υπηρεσία πληροφοριών  στην Αθήνα την οποία πληροφορία είχε μεταφέρει στο συμμαχικό στρατηγείο της Μέσης Ανατολής που αποφάσισε τον σχεδιασμό για  επίθεση σε βάρος της .
Ενώ η νηοπομπή  βρίσκονταν 40 μίλια  μακριά από το λιμάνι του Ηρακλείου  δέχεται  την πρώτη συνδυασμένη επίθεση από σμήνη συμμαχικών καταδιωκτικών και βομβαρδιστικών αεροπλάνων   από το σύνολο των  63 τον αριθμό σε δύο κύματα  επίθεσης αλλά δέχονται και  την επίθεση  συνάμα και υποβρυχίων.
Η δεύτερη επίθεση  γίνεται στα 27 μίλια βόρεια του λιμένα Ηρακλείου στην οποία βυθίζεται  και το μεταγωγικό πλοίο  της νηοπομπής Sabine με φορτίο  9000 τόνους τροφίμων .
Η επίθεση εναντίον της νηοπομπής ήταν σκληρή και σφοδρή με μεγάλες απώλειες κυρίως από την πλευρά των Γερμανών με την βύθιση σχεδόν του συνόλου των πλοίων  της νηοπομπής εκτός από το Τ16  ,το R211 ,το  Gertrud και το Tanais τα οποία πληγωμένα και αυτά κατέληξαν τελικά στο λιμάνι του Ηρακλείου τις απογευματινές ώρες.
Σύμφωνα με ανακοίνωση που έδωσαν οι Γερμανικές αρχές από το Βερολίνο που δεν αναφερόταν καν σε δικές τους απώλειες στην ανακοίνωση ανέφεραν ότι κατέρριψαν 6 τορπιλοπλάνα  και βομβαρδιστικά των συμμάχων στις  αερομαχίες αυτές.
Τις βραδινές ώρες την ίδια μέρα μια νέα επίθεση  από συμμαχικά αεροσκάφη  ξεκινά  στο λιμάνι του Ηρακλείου με σκοπό να βυθίσουν και τα υπόλοιπα πλοία  της νηοπομπής που κατέληξαν στον προορισμό τους.
Από τους βομβαρδισμούς αυτούς τις βραδινές ώρες στην 1 Ιουνίου  βυθίστηκε το αντιτορπιλικό Τ16  και χτυπήθηκε το Gertrud το οποίο άρπαξε φωτιά.
Επίσης από τους βομβαρδισμούς  καταστράφηκαν 2 αποθήκες του τελωνείου στο λιμάνι του Ηρακλείου γεμάτες από πίσσα, βενζίνη και πετρέλαιο.
Τις πρωινές ώρες  στις 2 Ιουνίου το φλεγόμενο Gertrud  ρυμουλκήθηκε  από τους Γερμανούς λίγο προς την ανατολική πλευρά του λιμανιού και στις 7 το απόγευμα  ενώ πυκνοί μαύροι καπνοί είχαν γεμίσει όλο  το λιμάνι ακούστηκε μια τρομακτική  έκρηξη και   κομμάτια από        τα        3/4       του    φλεγόμενου     πλοίου εκσφενδονίστηκαν    σε  όλη  την  πόλη  του Ηρακλείου.

Το Gertrud φλεγόμενο στο λιμάνι στου Ηρακλείου

Ο έλικας του εκσφενδονίστηκε και έπεσε στην συνοικία των Πατελών και δύο μεγάλα κομμάτια λαμαρίνας του πλοίου  βάρους πάνω από ένα τόνο εκσφενδονίστηκαν  μέσα στην πόλη το ένα στην Χανιόπορτα και το άλλο στην πλατεία Κορνάρου .

Πολλά από τα  μπαλκόνια του μεγάρου Φυτάκη  κατέρρευσαν  από το οστικό κύμα της έκρηξης και καταστράφηκαν  τζάμια   σπιτιών και  μαγαζιών  σε όλη την πόλη.
Οι απώλειες των Γερμανών υπολογίζονται σε 400 περίπου στο σύνολο με τους πνιγέντες μαζί.
Υπήρξαν και θύματα πολίτες που μεταφέρθηκαν στο Πανάνειο νοσοκομείο και στην Πολυκλινική Ηρακλείου.
Κατά τον βομβαρδισμό στο λιμάνι του Ηρακλείου βυθίστηκαν επίσης ένα ιστιοφόρο με τρόφιμα που προορίζονταν για την γερμανική φρουρά του Αγίου Νικολάου.
Σκηνικό τρόμου για όλους που έτρεχαν να κρυφτούν .
Ναυαγοί που κατάφεραν να φτάσουν στην ακτή φορούσαν ακόμα τα σωσίβια τους μέσα στην πόλη.
Οι ακτές του Ηρακλείου γέμισαν από διάφορα σκεύη των βυθισμένων πλοίων και κιβώτια από τρόφιμα , τσιγάρα κ.α. που προσπαθούσαν οι Γερμανοί να τα περισυλλέξουν με καίκια και βάρκες δίνοντας απαγόρευση να πλησιάσουν πολίτες σ'αυτά .
Οι βομβαρδισμοί δεν σταματούν και την νύχτα 4 προς 5 Ιουνίου βομβαρδίζουν  και πάλι τα συμμαχικά αεροπλάνα το λιμάνι του Ηρακλείου. Δύο σπίτια δέχονται βόμβες όπως και το ξενοδοχείο Μίνως στην Λ. 25ης Αυγούστου. Βόμβες επίσης δέχτηκαν το αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου, το θέατρο Πουλακάκη και ο δημοτικός κήπος.
Ένα σμήνος εκείνη την νύχτα βομβάρδισε επίσης πυροβολαρχίες και μια αποθήκη πυρομαχικών των Γερμανών στην Θέρισο κατά την οποία σκοτώθηκαν 6 Έλληνες εργάτες  και  35 Γερμανοί.

Ο θάνατος συνεχίζεται .
Με το πλοίο Tanais της νηοπομπής που κατάφερε έστω και πληγωμένο να φτάσει στο λιμάνι του Ηρακλείου αποφασίζεται από τους Γερμανούς να μεταγάγουν  το βράδυ στις 7 Ιουνίου από το λιμάνι του Ηρακλείου στο λιμάνι του Πειραιά τους συγκεντρωμένους Εβραίους της Κρήτης 398 στον αριθμό μαζί με 71  Κρητικούς και 112 Ιταλούς αιχμαλώτους.
Τελικά  το Tanais δεν έφτασε ποτέ καθώς στην διαδρομή βυθίστηκε  την 03.00' ώρα της 8/6 /1944 και πήρε μαζί του στον υγρό τάφο όλους τους αιχμαλώτους . Ένας μόνο κατάφερε και επέζησε ο Μενέλαος Αναστασίου ετών 30.
Οι απόψεις σχετικά με την βύθιση του Tanais από τους ιστορικούς  διίστανται καθώς άλλοι αναφέρουν ότι το βύθισαν οι ίδιοι οι Γερμανοί και άλλοι ότι το βύθισε το βρετανικό υποβρύχιο Vivid με επικρατέστερη την δεύτερη άποψη.

Κείμενο και φωτογραφία δημοσίευσης Ν.Φουκαράκης

Πηγές δημοσίευσης
-Γερμανοϊταλική κατοχή - Γεωργίου Κάββου
-Μάχη Κρήτης - Μουρέλου Ι
-Κρητικός κήρυκας τοπική εφημερίδα  εποχής όργανο των Γερμανών
 -Προφορικές μαρτυρίες....."



Δευτέρα 29 Μαΐου 2023

Απλά μαθήματα πολιτισμού, ιστορίας και... σεβασμού.

 


Στην είσοδο του δικαστικού μεγάρου Ηρακλείου βρίσκεται ένα μοναδικής κομψότητας γλυπτό μαρμάρινο υπέρθυρο.|
Το υπέρθυρο αυτό ήταν εντοιχισμένο στον Βενετσιάνικο ναό του Αγίου Φραγκίσκου που βρισκόταν εκεί που είναι σήμερα το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου, στην πλατεία Ελευθερίας της πόλης μας. Ήταν δώρο του μοναδικού μέχρι σήμερα Κρητικής καταγωγής Πάπα της Καθολικής εκκλησίας, του Πάπα Αλέξανδρου του Ε' (κατά κόσμον Πέτρου Φίλαργη) ο οποίο γεννήθηκε στην Νεάπολη Λασιθίου το 1339 μ.Χ. και εκάρη μοναχός στο μοναστήρι των Φραγκισκανών σε μικρή ηλικία καθώς έμεινε ορφανός τόσο από μάνα όσο και από πατέρα.
Ο Πάπας Αλέξανδρος δώρισε το υπέρθυρο του κεντρικού ναού του μοναστηριού όταν το 1409 ανακηρύχθηκε Πάπας προκειμένου να εκφράσει την ευγνωμοσύνη του προς το τάγμα των Φραγκισκανών αλλά και την πόλη που τον ανέθρεψε.
Με την κατάκτηση της πόλης από τους Οθωμανούς, ο ναός μετατράπηκε σε τζαμί το οποίο καταστράφηκε σχεδόν ολοκληρωτικά (έμεινε όρθιο μόνο ένα μικρό οστεοφυλάκιο) με τον μεγάλο σεισμό του 1856 που ισοπέδωσε την πόλη. Ο ίδιος σεισμός κατέστρεψε και τους βενετικούς στρατώνες που βρίσκονταν επι της οδού Δικαιοσύνης οδηγώντας τους οθωμανούς στην απόφαση να κτίσουν νέους σε σχέδια του διάσημου μηχανικού της εποχής, του Αθανάσιου Μούση, το γνωστό σε μας κτίριο που στεγάζει το συγκρότημα της Περιφέρειας Κρήτης και των δικαστηρίων.

Στο νέο κτίριο των στρατώνων μεταφέρθηκε το υπέρθυρο του ναού του Αγίου Φραγκίσκου προκειμένου να ενσωματωθεί στην είσοδό του. Σε κάθε άλλη περίπτωση θα θεωρούσα ότι η μεταφορά και η παραποίησή του ουσιαστικά αποτέλεσε βανδαλισμό, εκ των πραγμάτων όμως κι επειδή ο σκοπός ορισμένες φορές αγιάζει τα μέσα, οι τούρκοι με τον εντοιχισμό του υπέρθυρου στο κτίριο των στρατώνων τους έσωσαν ένα κομμάτι από την ιστορία της πόλης που διαφορετικά θα είχε χαθεί.

Το τελευταίο τμήμα του ναού του Αγίου Φραγκίσκου πριν την ολική κατάρρευση.

Πάμε τώρα σε μερικούς προβληματισμούς-σκέψεις-μαθήματα ιστορίας άνευ διδασκάλου (που λένε και στο χωριό μου).
Το υπέρθυρο αυτό αποτελεί ένα σημαντικό μνημείο για την πόλη του Ηρακλείου.
Είναι ένα μνημείο πολυ-πολιτισμικό καθώς αφορά τρεις διαφορετικούς πολιτισμούς που επηρέασαν την ιστορία του Ηρακλείου (Ενετούς, Τούρκους, Έλληνες) και διαθρησκευτικό καθώς κατά μία έννοια συνδέει τα τρία σημαντικότερα θρησκευτικά δόγματα που ασπάστηκαν τα τελευταία 700 χρόνια οι κάτοικοι της πόλης (καθολικοί-μουσουλμάνοι-ορθόδοξοι).
Δεν μπορεί λοιπόν παρά να με θλίβει η σημερινή του αντιμετώπιση από τους κατοίκους της πόλης αφού οι περισσότεροι το προσπερνούν αδιάφορα αγνοώντας τη σπουδαιότητα του, ενώ υπάρχει και η μερίδα εκείνη των πολιτών που το αντιμετωπίζουν σαν σύμβολο της δικαστικής και εκτελεστικής εξουσίας πράττοντας ανάλογα.
Αν με ρωτάτε, οι κύριοι υπαίτιοι για την απαξίωση ενός τόσο σημαντικού κομματιού της ιστορίας της πόλης μας είναι, το αρμόδια υπουργεία (λογικά το Δικαιοσύνης και το Πολιτισμού), ο δήμος Ηρακλείου καθώς και η αρμόδια Εφορία Αρχαιοτήτων. Οι τρεις αυτοί φορείς θα έπρεπε να έχουν μεριμνήσει για την μεταφορά του υπέρθυρου σε στεγασμένο περιβάλλον μακριά από φθορές (το Ιστορικό Μουσείο Κρήτης θα ήταν το ιδανικό) ώστε να πάψουμε να συζητάμε τα αυτονόητα.


Τις προάλλες περνώντας τυχαία από την οδό Δικαιοσύνης, συνάντησα το συνεργείο του δήμου Ηρακλείου που καθάριζε το υπέρθυρο με ιδιαίτερη προσοχή και σχολαστικότητα. Συνομίλησα για λίγο με την κοπέλα που ήταν επικεφαλής και με πόνο μου είπε ότι έχουν κάνει, όχι μία, όχι δύο αλλά έξι εισηγήσεις για την μεταφορά του μνημείου χωρίς αποτέλεσμα!

Γιατί;
Γιατί οι υπηρεσίες κλείνουν τα αυτιά σε ζητήματα τόσο απλά αλλά συνάμα τόσο ουσιαστικά;
Γιατί οι πολίτες αδιαφορούμε κι ακόμα χειρότερα, κανιβαλίζουμε την ίδια μας την πόλη;
Η πόλη και η ιστορία της είναι ο ζωτικός μας χώρος, ούτε οι πολιτικές διαφοροποιήσεις, ούτε οι πολιτισμικές διαφορές, ούτε ο θρησκευτικός φανατισμός θα μας ενώσουν ποτέ.

Η πόλη μας ενώνει.

Το Ηράκλειό μας.

Πέμπτη 18 Μαΐου 2023

Τί είναι τελικά η μοναξιά; (Σκέψεις μοναχικές...)

 


Τί να είναι άραγε η μοναξιά;
Έχεις αναρωτηθεί ποτέ στ' αλήθεια;

Είναι να είσαι μόνος, ακόμα και όταν γύρω υπάρχουν δεκάδες.
Είναι να θέλεις ένα άγγιγμα οικείο και να μην το έχεις.
Είναι να βλέπεις αυτό το άγγιγμα να το παίρνει άλλος.
Είναι να θέλεις τη σιωπή από τον αγαπημένο κι αντίθετα ν' ακούς άσκοπη φασαρία.

Είναι να κοιτάζεις την οθόνη και να μην έχεις κανέναν να καλέσεις για να σου πει μια κουβέντα, καλή, κακή, άσχημη. Απλά μια κουβέντα να σου πάρει τη μοναξιά από το μυαλό.

Παραξενιές φίλε μου.
Μάθαμε να ζητάμε λίγα κι ακόμα και τα ελάχιστα φαντάζουν πλέον αδιανόητα...

Πέμπτη 11 Μαΐου 2023

Πώς σ' αγαπώ... (131/365)

 


"..Πώς σ' αγαπώ;
Άσε με να μετρήσω τρόπους.

Σε αγαπώ στο βάθος και στο πλάτος και στο ύψος
Που η ψυχή μου μπορεί να κατακτήσει, όταν νιώθει αμήχανη
Για τους σκοπούς της ύπαρξης και της γοητείας της ιδεατής.

Σε αγαπώ στο επίπεδο της καθημερινής
Της πλέον ήρεμης ανάγκης, στο φως του ήλιου και του κεριού.

Σε αγαπώ ελεύθερα, όπως όταν οι άνθρωποι αγωνίζονται για τη νίκη του καλού

Σε αγαπώ αγνά, όπως όταν γυρίζουν από προσευχή.

Σε αγαπώ με ένα πάθος που έβαλα σε χρήση
Μες στις παλιές μου λύπες και με μια πίστη
από την ηλικία μου την παιδική.

Σε αγαπώ με μιαν αγάπη που φαινόταν πως θα χάσω
Με τους χαμένους μου άγιους - Σε αγαπώ με την αναπνοή,
Με τα χαμόγελα και τα δάκρυα όλης της ζωής μου! 

Κι αν ο Θεός θελήσει,
Μετά τον θάνατο θα σ' αγαπώ ακόμα πιο πολύ..."